Stefan Przanowski (1874-1938): „papież” polskiego liberalizmu

Książka jest pierwszą biografią Stefana Przanowskiego – inżyniera, przemysłowca, działacza samorządowego i gospodarczego, znaczącego polityka Drugiej Rzeczypospolitej, ministra i desygnowanego na premiera. Był on czołową postacią polskiej gospodarki i bankowości, z determinacją wprowadzał w życie zasady wolnego handlu. Stąd właśnie wziął się jego „papieski” przydomek.

Wyzwania polityczne, gospodarcze i społeczne, wobec których stawał przed stu laty, stanowią ciekawe odniesienie do naszych obecnych problemów. Również wtedy występowała ostra walka ugrupowań politycznych, pojawiały się zagrożenia międzynarodowe, zmieniały się koncepcje gospodarcze, toczył się spór: rynek czy państwo, panowała drożyzna, wysokie podatki trapiły przedsiębiorców, a społeczeństwo było silnie spolaryzowane pod względem majątkowym i politycznym. W tym właśnie kontekście autor publikacji prezentuje Przanowskiego, kandydata na premiera w czerwcu 1922 roku, gdy jako postać pierwszoplanowa uczestniczył w konflikcie najważniejszych organów władzy państwowej – Sejmu i Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego.

Drugim bohaterem książki jest Warszawa, w której Przanowski żył i pracował oraz starał się złagodzić problemy zaopatrzenia ludności stolicy wobec apokalipsy I wojny światowej. W publikacji pojawia się także prezentacja warszawskiej fabryki metalowej „Norblin, Bracia Buch i T. Werner”, którą Przanowski ze świetnym rezultatem kierował przez ćwierćwiecze. Z tego powodu właśnie on jest dziś patronem pasażu w zrewitalizowanym Norblinie.

Biografia Przanowskiego stanowi przykład drogi do sukcesu finansowego i powstawania elit w międzywojennej Polsce. Odzwierciedla, jak wyglądało życie ówczesnych najwyższych sfer zarówno w aspekcie majątkowym, jak i rodzinnym.

Marek Wasiak (ur. 1959 w Łodzi) ukończył socjologię na Uniwersytecie Łódzkim. Jest wieloletnim pracownikiem samorządowym, zajmuje się organizacją instytucji samorządowych i ich zarządzaniem. Autor artykułów biograficznych, współpracownik słowników biograficznych.